"Laçın-Kəlbəcər-Ermənistan sərhəd xəttində münaqişə erməni hərbi ünsürlərinin bu xətt üzrə bəzi yüksək təpələrdə mövqe tutmaq cəhdləri ilə başlayıb. Laçın dəhlizində tarazlığı da poza biləcək bu gedişlər münaqişənin hər an böyüyə biləcəyi mənzərəsini ortaya qoyur. Ancaq iki ölkə arasında yeni danışıqlar prosesinin başladığı, hətta Türkiyə-Ermənistan münasibətlərinin normallaşmasının da müzakirə edildiyi bir vaxtda "Yeni bir dalana dirəniş dalğası yaşana bilərmi" sualı ortaya çıxır".
Hafta.az-ın yazdığına görə, bu sözləri türkiyəli siyasi şərhçi, professor Kürşad Zorlu bildirib.
"Bu gün inzibati mərkəzi Xankəndi olan, Şuşanın şimalında və Xocalı şəhərinin cənubunda yerləşən bu torpaq dalana dirənəcək ən mühüm problemli ərazidir. Müharibədən sonra ermənilər tərəfindən boşaldılan və Azərbaycanın nəzarətinə keçən Ağdam, Kəlbəcər, Laçın və Şuşa rayonları hər an münaqişə ilə üz-üzə qala bilər. Çünki Azərbaycan tərəfinin yanaşmasına görə, 44 günlük müharibədən sonra Dağlıq Qarabağın statusuna son qoyuldu. Coğrafi ərazi kimi ifadə edilsə də, bu torpaq həm də Azərbaycanın işğal olunmuş hissəsidir. Bakıya görə, bundan sonra yalnız Qarabağ adlı torpaq və onun bütövlüyü qeyd edilə bilər" deyən professor əlavə olaraq bildirib ki, digər tərəfdən, görünən odur ki, ermənilər Dağlıq Qarabağın statusunu saxlamağı, hətta ortamüddətli perspektivdə hansısa üsullarla onun rəsmi status qazanmasını təmin etməyi qarşılarına məqsəd qoyublar.
Bu məqamda müflislik alovunu daha da gücləndirəcək Laçın dəhlizindən danışmaq lazımdır. K.Zorluya görə, təxminən 5 kilometr enində olan Laçın dəhlizi noyabrın 10-da atəşkəs razılaşması ilə 5 il müddətinə Rusiya sülhməramlılarının nəzarətinə verilib. Müqavilənin 4-6-cı maddəsinə əsasən, Ermənistan silahlı qüvvələrinin çıxarılması ilə eyni vaxtda Rusiya Federasiyasının sülhməramlı qüvvələri regiona yerləşdirilib. Sülhməramlı qüvvələrin bölgədə mövcudluğu 5 il olsa da, müddətin bitməsinə 6 ay qalmış tərəflər etiraz etməsə, avtomatik olaraq 5 illik müddətə uzadılacaq. Bu xətt üzrə yeni marşrut üçün 3 illik razılaşma tələb olunur.
Professor qeyd edib ki, Rusiya üçün mövcud vəziyyətin davam etdirilməsi qəti və yekun həll yolu deyil, prioritet kimi görünür. Əgər belə olmasaydı, Laçın dəhlizinin və Xankəndinin taleyi ilə bağlı daha konkret hədəf və vaxt irəli sürülər, ya da yekun razılaşma müzakirə olunardı.
"Əslində, Azərbaycan tərəfi bir müddətdir ki, bu çıxılmaz nöqtələri müəyyən etməklə diplomatiya sahəsində müəyyən strategiya ilə öz mövqeyini ortaya qoymağa çalışır. Bunlar Dağlıq Qarabağın statusu ilə bağlı təhlükələrin ərazi bütövlüyü prinsipinə əsaslanaraq aradan qaldırılması, yekun razılaşma mətninin açıqlanması və Ermənistanın masada saxlanılmasıdır. Avropa İttifaqı ilə yeni təmaslar və Laçın dəhlizi ilə bağlı narahatlıqların daha aydın şəkildə dilə gətirilməyə başlanılması Azərbaycan tərəfinin bu strategiyaya uyğun olan hissələri kimi qiymətləndirilə bilər", - deyib K.Zorlu.
"Azərbaycan Müdafiə Nazirliyinin dünənki münaqişələrlə bağlı verdiyi bəyanatda aşağıdakı ifadələr mühüm əhəmiyyət kəsb edir: “Azərbaycan Respublikası dəfələrlə bəyan edib ki, üçtərəfli razılaşmaya zidd olaraq Ermənistan silahlı qüvvələrinin və qeyri-qanuni erməni silahlı birləşmələrinin Azərbaycan ərazisində Rusiya Federasiyası sülhməramlılarının müvəqqəti yerləşdirildiyi Azərbaycan ərazisi təhlükə olaraq qalır. Bu ərazilərin demilitarizasiyası, erməni qoşunlarının oradan tamamilə çıxarılması və qanunsuz erməni silahlı birləşmələrinin tərksilah edilməsi mütləq lazımdır”, - professor xatırladır və qeyd edir ki, sitat: ona görə də Qarabağda dalana dirənmə mərhələsinə daxil edilməsə və ya yekun həll yolu tez və sakit şəkildə hərəkətə keçməsə, 5 illik dövr yaxınlaşdıqca təkcə Ermənistanın deyil, Rusiyanın da münasibəti və varlığı daha da çıxılmaz hala düşəcək.
-1782311317.jpg&h=173&w=263&zc=1&q=80)
